Kαι ποιος δεν έχει ακούσει ή διαβάσει για τα χιλιάδες καταφύγια-πολυβολεία από μπετόν που κατασκευάστηκαν στην Αλβανία τη δεκαετία του 1970 με τη βοήθεια Κινέζων και Βορειοκορεατών μηχανικών προκειμένου να προστατέψουν τη χώρα από ιμπεριαλιστές και ρεβιζιονιστές;

Τα περισσότερα από αυτά καταστράφηκαν ή ρήμαξαν από τις αρχές της δεκαετίας του 1990, όταν έπεσε το καθεστώς.

Αρκετά όμως κατάφεραν να γλιτώσουν από την οργή ή το χρόνο και απέκτησαν νέα μορφή και χρήση.

Στην πόλη Λέζε, περίπου 50χλμ βόρεια των Τιράνων, μια μεικτή γερμανο-αλβανική τουριστική επιχείρηση μετέτρεψε ένα από αυτά σε… τουριστικό ξενώνα. Χωρίς ασφαλώς ιδιαίτερες πολυτέλειες: απλά ένα κρεβάτι. Σε ένα άλλο σημείο της χώρας, κάπου στα σύνορα με το Μαυροβούνιο, ένα άλλο μετατράπηκε σε επιχείρηση τατουάζ.

Και αυτή είναι μόνο η αρχή. Όπως γράφει ο Guardian, στη Μπιενάλε της Βενετίας παρουσιάστηκε πρόσφατα ένας πλήρης οδηγός για το πώς μπορεί κανείς να αξιοποιήσει ένα τέτοιο καταφύγιο, μετατρέποντάς το σε καφέ, τουαλέτες, κατάστημα πώλησης τουριστικών ειδών κλπ.

Σύμφωνα με τον Έλιαν Στέφα, από τους συγγραφείς του βιβλίου Concrete Mushrooms, το κόστος μετατροπής ενός τριπλού καταφυγίου σε κάμπινγκ για τουρίστες, είναι 150 ευρώ.

Πάντως, στην Αλβανία οι απόψεις των πολιτών για την τύχη αυτών των τσιμεντένιων κατασκευών διίστανται.

Αρκετοί αδιαφορούν για την ύπαρξή τους, την όποια αξιοποίηση ή την καταστροφή τους.

Αλλοι πάλι θεωρούν ότι πρέπει να παραμείνουν. «Αποτελούν μαρτυρίες του παρελθόντος μας. Πρέπει να προστατευθούν ως μνημεία. Δεν πρέπει να τα καταστρέψουμε» λέει ο Φάτος Λουμπόνια, συγγραφέας, ο οποίος πέρασε 17 χρόνια στις φυλακές του Χότζα.

Τα Νέα online